De SNF-norm uitgelegd: alle eisen voor huisvesting arbeidsmigranten
Wie arbeidsmigranten huisvest en huur inhoudt op het loon, komt vroeg of laat bij de SNF uit. De norm is streng, wordt elk jaar bijgesteld en geldt voor elke locatie apart. Dit artikel zet alles op een rij: de eisen, de inspectie, de kosten van niet voldoen en de samenhang met cao en minimumloon.
01Wat is de SNF en voor wie is het keurmerk?
De Stichting Normering Flexwonen (SNF) beheert een norm voor de huisvesting van arbeidsmigranten en houdt een openbaar register bij van bedrijven die aan die norm voldoen. Wie in het register staat, mag het SNF-keurmerk gebruiken. De norm is geen wet, maar in de praktijk is hij voor veel bedrijven onmisbaar: cao-afspraken en de regels voor inhouding op het minimumloon verwijzen ernaar.
Het register is groot. Volgens de SNF-factsheet van 2026 staan er 790 ondernemingen in, met ongeveer 20.000 geregistreerde locaties en meer dan 147.000 bedden. Bijna 90 % van de klachten die bij SNF binnenkomen, komt van bewoners zelf.
Voor wie is het keurmerk bedoeld? In de praktijk vooral voor:
- Uitzendbureaus die hun uitzendkrachten huisvesten. Zij moeten eerst in het SNA-register staan (Stichting Normering Arbeid), voordat een SNF-inspectie kan beginnen.
- Agrarische en andere werkgevers die eigen personeel huisvesten. Zij laten met een cao-verklaring zien dat zij goed werkgeverschap naleven.
- Huisvesters en verhuurders die woonruimte aan arbeidsmigranten aanbieden, ook zonder eigen personeel.
Een belangrijk begrip is eerst-verantwoordelijke. Het bedrijf dat eerst-verantwoordelijk is voor een locatie, laat die locatie inspecteren. Huurt u bedden bij een ander SNF-geregistreerd bedrijf, dan meldt u die locatie wel aan, maar hoeft die niet nog een keer geïnspecteerd te worden.
02Welke woonvormen vallen onder de norm?
De norm geldt voor elke vorm van huisvesting die een geregistreerd bedrijf gebruikt, dus niet alleen voor gewone woningen. Ook short stay in een hotel of pension valt eronder en moet worden aangemeld. Per woonvorm kunnen de eisen iets verschillen, bijvoorbeeld voor de keuken of het daglicht. Zo laat de verdeling van de capaciteit in het register zien hoe divers het is:
| Woonvorm | Bedden | Aandeel |
|---|---|---|
| Reguliere woning | 85.534 | 58 % |
| Wooneenheden in een gebouwencomplex | 27.947 | 19 % |
| Campus | 14.122 | 10 % |
| Hotel / pension | 7.715 | 5 % |
| Huisvesting op een recreatieterrein | 6.488 | 4 % |
| Woonunits | 5.798 | 4 % |
Bron: SNF-factsheet 2026. De woonvorm moet goed zijn geregistreerd in het locatieregister (Informis). Dat is meer dan een formaliteit: volgens inspectie-instelling Normec is de meest gemaakte fout dat wooneenheden in een gebouwencomplex als hotel of pension zijn aangemeld. Per 1 oktober 2026 wordt de registratie van de woonvorm onderdeel van de administratieve inspectie.
03Wat eist de SNF-norm? De belangrijkste eisen op een rij
De norm bestaat volgens SNF uit negen onderdelen: bezetting, ruimte, daglicht en verwarming, sanitair, hygiëne, voorzieningen, (brand)veiligheid, onderhoud en beheer, en informatievoorziening. Elke eis heeft een zwaarte. Bij een major (grote tekortkoming) moet u snel herstellen; een minor (kleine tekortkoming) moet bij de volgende inspectie zijn opgelost.
De tabel hieronder geeft de kern van de normenset zoals die in 2025 is opgenomen in de beleidsnotitie van de gemeente Deurne, aangevuld met latere wijzigingen. De nummering en details verschillen per versie: gebruik altijd de actuele normtekst van SNF als u een locatie inricht.
| Onderwerp | Eis (kern) | Zwaarte |
|---|---|---|
| Woonoppervlak | Minimaal 10 m² gebruiksoppervlak wonen (GBO) per persoon; 12 m² bij reguliere woning, hotel/pension en woonunits met bestemming wonen | Major |
| Slaapkamer | Minimaal 3,5 m² vloeroppervlak per persoon; maximaal 2 personen per slaapkamer | Major |
| Inrichting | Per bewoner een bed van minimaal 80 × 200 cm met matras, een kledingkast van minimaal 0,36 m³ en een stoel | Major |
| Toilet en douche | Minimaal 1 toilet en 1 douche per 8 personen | Major |
| Koelen en vriezen | Minimaal 30 liter koel- en vriesruimte per persoon | Minor |
| Koken | Minimaal 4 kookpitten; boven 8 personen 1 pit per 2 personen; boven 30 personen minimaal 16 pitten | Major (hotel/pension: minor) |
| Daglicht | Minimaal 0,5 m² daglichtoppervlak in verblijfsruimten met bestemming wonen | Minor |
| Ventilatie en schimmel | Aantoonbaar onderhouden ventilatie; geen schimmel in badkamer, keuken of andere ruimtes | Minor of major |
| Installaties | Cv-ketel, gaskachel en geiser elke twee jaar aantoonbaar gecontroleerd | Major |
| Brandveiligheid | Blusmiddel, blusdeken bij elke kookplek, werkende rook- en CO-melders | Major |
| Informatie | Informatiekaart op de locatie met contactgegevens, huisregels en noodprocedure | Major |
| Administratie | Actueel overzicht van locaties en bewoners; de werkelijke bezetting klopt met de administratie | Major |
Bij minor of major bepaalt de inspecteur bij sommige eisen zelf de zwaarte, bijvoorbeeld bij hygiëne, ventilatie en schimmel. Een kleine plek in de badkamervoeg is iets anders dan een slaapkamer met zwarte muren.
Schimmel en kou zien vóór de inspecteur het ziet
Met een sensor per kamer ziet u vocht, kou en bijverwarming op tijd, en legt u inspecties met foto's vast. Zo heeft u bij de inspectie de cijfers per kamer bij de hand.
Vraag een pilot aanBekijk ook de prijzen.
04Ruimte en bezetting: wat verandert er per 1 oktober 2026?
De eisen voor ruimte en privacy zijn de afgelopen jaren steeds strenger geworden. Op een rij:
- Vanaf 1 januari 2025 mogen er in alle woonvormen maximaal twee personen in één slaapkamer. Stapelbedden zijn niet toegestaan.
- Vanaf 1 juli 2025 geldt voor nieuwe hotels/pensions en nieuwbouwlocaties (eerste omgevingsvergunning aangevraagd na die datum) minimaal 15 m² GBO per bewoner, inclusief de slaapkamer. In principe heeft elke bewoner een eigen slaapkamer.
- Vanaf 1 oktober 2026 geldt die 15 m² GBO per bewoner voor alle nieuwe locaties: bij bedrijven die nieuw in het register komen, en bij nieuwe locaties van bedrijven die er al in staan.
Voor nieuwe locaties is een eigen slaapkamer per bewoner het uitgangspunt. Twee personen mogen een kamer alleen delen als zij dat zelf willen, bijvoorbeeld als partners. Die keuze moet u schriftelijk kunnen aantonen. Ook in een gedeelde kamer blijft de eis van 3,5 m² per persoon gelden, net als de eisen voor bed en kledingkast.
Voor bestaande locaties van bedrijven die al geregistreerd zijn, blijven de huidige oppervlakte-eisen gelden. Let wel op: de gemeente kan strenger zijn. Sinds de Omgevingswet bepaalt de gemeente zelf de minimale gebruiksoppervlakte per persoon in het omgevingsplan; landelijk is 12 m² voor een woning het minimum. Voor het Agrarisch Keurmerk Flexwonen (AKF), het keurmerk voor de agrarische sector, geldt sinds 1 januari 2026 al 15 m² woonruimte per persoon.
05Sanitair, keuken, hygiëne en ventilatie
Hier gaat het in de praktijk het vaakst mis, omdat deze eisen niet alleen over de woning gaan, maar ook over hoe die gebruikt wordt.
Sanitair
Minimaal één toilet en één douche per acht personen. Sanitair moet onder hetzelfde dak liggen als de slaapplaatsen en inpandig bereikbaar zijn: een douche aan de overkant van het erf telt niet. Verlichting in natte ruimtes moet spatwaterdicht zijn.
Keuken en voorzieningen
Minimaal vier kookpitten, en meer naarmate er meer mensen wonen. Per persoon minimaal 30 liter koel- en vriesruimte. Er moeten wasmachines en droogmogelijkheden zijn. Een hotel of pension zonder kookgelegenheid moet aantonen dat bewoners maaltijden krijgen. Een studio voor maximaal twee bewoners heeft minimaal twee pitten plus een magnetron of oven, als er geen andere kookgelegenheid is.
Hygiëne, ventilatie en schimmel
De hygiëne in en om de locatie mag geen gevaar opleveren voor de gezondheid. Er moet een deugdelijke en aantoonbaar onderhouden ventilatie zijn, mechanisch of natuurlijk, en er mag geen schimmel zijn in badkamers, keukens of andere ruimtes. Het woord aantoonbaar is belangrijk: een inspecteur wil kunnen zien dat het onderhoud gebeurt, niet alleen horen dat het gebeurt.
Schimmel ontstaat zelden in één dag. Het is vocht, een koude muur en tijd. Waarom juist deze woningen gevoelig zijn en wat u per kamer kunt doen, leest u in Schimmel voorkomen in huisvesting voor arbeidsmigranten. Hoe u vocht en kou per kamer in beeld houdt met het oog op de inspectie, ziet u bij het SNF-pakket.
06Brandveiligheid, installaties en verwarming
Brandveiligheid weegt zwaar: de meeste eisen zijn een major.
- Blusmiddelen. In totaal minimaal 6 liter of 6 kg blusmiddel, met een blusser van minimaal 2 liter of 2 kg binnen 5 meter van kookplaatsen en open vuur. Blussers moeten voldoen aan de NEN-normen, worden onderhouden door een gecertificeerd bedrijf en hebben een gebruiksinstructie.
- Blusdeken bij elke kookgelegenheid.
- Rook- en CO-melders op de voorgeschreven plaatsen, en ze moeten werken. Gecombineerde rook- en CO-melders zijn niet toegestaan.
- Elektra. Het elektriciteitsnet mag niet zichtbaar overbelast zijn, en er mogen geen situaties zijn die tot gevaar of letsel kunnen leiden.
- Cv-ketel, gaskachel en geiser worden elke twee jaar aantoonbaar gecontroleerd.
Per 1 oktober 2026 komt daar een verklaring van de directie bij: daarin bevestigt het bedrijf dat de locaties voldoen aan de brandveiligheidseisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en de gemeentelijke regels, en dat is nagegaan of er een melding of vergunning nodig is. Die verklaring wordt opgevraagd bij de administratieve inspectie.
Verwarming is een apart onderdeel van de norm (daglicht en verwarming). Een veelvoorkomend probleem in de praktijk is de elektrische kachel: bewoners die het koud hebben, zetten er zelf een neer, met een overbelast stopcontact en een hoge stroomrekening als gevolg. Meer daarover in Wat kost een elektrische kachel?
07Informatie, beheer en administratie
De norm gaat ook over wat bewoners weten en wat u kunt laten zien.
- Informatiekaart. Op elke locatie hangt een informatiekaart met het adres, het aantal bedden, tekst in het Nederlands en het Engels, en QR-codes. Via de QR-code vinden bewoners informatie in zeven talen, en ook de weg naar het klachtenloket van SNF. Voor nieuwe locaties moet per 1 oktober 2026 de informatiekaart volgens bijlage 6 aanwezig zijn.
- Onderhoudslogboek. Een eerst-verantwoordelijk bedrijf laat met een logboek zien dat de staat van de woningen vier keer per jaar wordt gecontroleerd. Sinds 2025 moet daarin ook staan hoe bevindingen zijn opgelost en door wie, naast de datum, de naam van de controleur, het adres en de bevindingen.
- Locatie-overzicht. Een actueel overzicht van alle locaties met het aantal bewoners per locatie, en de werkelijke bezetting moet kloppen met de administratie.
- Goed werkgeverschap. Uitzendbureaus staan in het SNA-register; agrarische en andere werkgevers leveren de cao-verklaringen die voor hun sector gelden.
Los van de norm geldt de Wet goed verhuurderschap (sinds 1 juli 2023): de huurovereenkomst en de arbeidsovereenkomst moeten in aparte documenten staan, en de arbeidsmigrant moet over zijn rechten en plichten worden geïnformeerd in een taal die hij begrijpt.
08Hoe werken registratie en inspectie?
De route naar het register verloopt in een vaste volgorde:
- U kiest een inspectie-instelling die voor SNF inspecteert en meldt uw bedrijf aan bij SNF.
- U registreert al uw locaties in het locatieregister (Informis), met de juiste woonvorm.
- Een administratieve inspectie controleert of alle locaties zijn aangemeld en of alle locaties waarvoor u eerst-verantwoordelijk bent, zijn geïnspecteerd.
- De locatie-inspecties toetsen elke locatie aan alle normen.
- Bij een positieve uitkomst komt u in het register.
Daarna volgt elk jaar een administratieve inspectie, vóór het huidige certificaat verloopt. Alle locaties worden periodiek opnieuw geïnspecteerd; SNF spreekt van 100 % controle. Volgens Normec moeten alle locaties waarvoor een bedrijf eerst-verantwoordelijk is in de periode 2025/2026 opnieuw worden geïnspecteerd. Wijzigingen in uw locatieregister moet u doorgeven, omdat ze de planning beïnvloeden.
Daarnaast kan SNF na klachten ingrijpen met een spoedinspectie, een extra tussentijdse (ad-hoc) inspectie, een controle bij de volgende inspectie of hoor en wederhoor. De kosten van inspecties hangen af van de inspectie-instelling en het aantal locaties; hoe u zich praktisch voorbereidt, leest u in Een SNF-inspectie voorbereiden.
09Wat gebeurt er als u niet voldoet, en hoe hangt de SNF samen met cao en minimumloon?
Termijnen en sancties
Een major bij de administratieve inspectie moet binnen 10 werkdagen zijn hersteld; daarna volgt binnen 6 maanden een nieuwe administratieve inspectie. Een major bij een locatie-inspectie moet binnen 6 weken zijn opgelost. Een minor moet bij de volgende inspectie zijn verholpen. Wordt een major niet op tijd hersteld, dan kan dat leiden tot schorsing en tot verwijdering uit het register.
Inhouding op het minimumloon
Een werkgever mag maximaal 25 % van het bruto minimumloon inhouden voor huisvesting. Dat mag alleen als de woning voldoet aan de kwaliteitseisen uit de cao en de verhuurder volgens die eisen gecertificeerd is. De werknemer geeft daarvoor een schriftelijke volmacht, met daarin de namen van werknemer en werkgever, het bedrag en de kosten die het bedrag dekt (huur, servicekosten en energie met individuele meters). De regels rond deze inhouding staan politiek ter discussie: controleer de actuele stand bij de Rijksoverheid.
Cao voor uitzendkrachten en het prijs-kwaliteitsysteem
Sinds 1 januari 2025 geldt in de cao voor uitzendkrachten het prijs-kwaliteitsysteem (PKS), afgesproken door ABU, NBBU, FNV, CNV Vakmensen en De Unie. De SNF-norm is daarin de leidende norm. Een uitzendkracht betaalt maximaal 25 % van het wettelijk minimumloon per uur maal 40 uur per week; voor huisvesting die alleen aan de basis-SNF-norm voldoet, is dat maximaal 20 %. Woningen krijgen punten voor ruimte en privacy, extra kwaliteit en de regio. Wie de huisvesting van zijn uitzendkrachten in een systeem bijhoudt, heeft de gegevens voor de PKS-berekening al bij de hand.
Dit artikel is een uitleg, geen juridisch advies. Twijfelt u over uw situatie, raadpleeg dan een jurist of uw inspectie-instelling, en lees altijd de actuele normtekst op normeringflexwonen.nl.
10Veelgestelde vragen
Is de SNF-norm wettelijk verplicht?
Nee, de SNF-norm is een keurmerk, geen wet. Maar wie huisvestingskosten wil inhouden op het minimumloon, moet gecertificeerde huisvesting bieden, en de cao voor uitzendkrachten gebruikt de SNF-norm als leidende norm. Gemeenten vragen in hun beleid ook vaak om SNF-certificering.
Hoeveel vierkante meter per persoon eist de SNF?
Voor bestaande locaties geldt minimaal 10 m² gebruiksoppervlak wonen per persoon, en 12 m² bij een reguliere woning of hotel/pension. Voor nieuwe locaties geldt per 1 oktober 2026 minimaal 15 m² per bewoner. In de slaapkamer is minimaal 3,5 m² per persoon nodig.
Mogen twee bewoners een slaapkamer delen?
In bestaande locaties mogen maximaal twee personen een slaapkamer delen. In nieuwe locaties is een eigen slaapkamer het uitgangspunt; delen mag alleen als de bewoners dat zelf willen en u die keuze schriftelijk kunt aantonen.
Hoe vaak wordt er geïnspecteerd?
Elk jaar is er een administratieve inspectie. Alle locaties waarvoor u eerst-verantwoordelijk bent, worden periodiek ter plaatse geïnspecteerd, en na klachten kan SNF een extra of spoedinspectie laten uitvoeren.
Wat gebeurt er bij een grote tekortkoming?
Een major bij een locatie-inspectie moet binnen 6 weken zijn hersteld, bij de administratieve inspectie binnen 10 werkdagen. Lukt dat niet, dan kan SNF het bedrijf schorsen en uit het register verwijderen.
11Bronnen
- Stichting Normering Flexwonen: De norm (onderdelen, inspecties, informatiekaart)
- SNF: Feiten en cijfers 2026 (factsheet)
- Normec: Change to SNF standard effective October 1, 2026
- Gemeente Deurne: Beleidsnotitie huisvesting tijdelijke arbeidsmigranten (wijziging 2025), bijlage 1 SNF-normenset
- Bureau Cicero: SNF-registratie, de nieuwe norm voor huisvesting van arbeidsmigranten
- Volkshuisvesting Nederland: Verbeteren kwaliteit huisvesting arbeidsmigranten (2025)
- Rijksoverheid: Kosten voor huur inhouden op het minimumloon
- ABU: Prijskwaliteitssysteem voor huisvesting internationale medewerkers
12Lees ook
Begin klein: een pilot in een paar woningen.
Na een maand weet u hoeveel kamers echt een kachel gebruiken en waar schimmel dreigt. Gemeten, per kamer, met het adres erbij.